برنامه ریزی توسعه شهری و منطقه ای
حسام حسنی پور؛ علی خاکساری رفسنجانی
چکیده
فضاهای عمومی نقش بسزایی در حیات شهرها داشته و در دستیابی شهرها به کیفیت زیست مناسب و توسعۀ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مؤثرند. برنامهریزی فضاهای عمومی در زمینۀ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی فرهنگی و باتوجه به سنت برنامهریزی متفاوت است. چگونگی تاثیر سنتهای برنامهریزی بر فضاهای عمومی، سوال پژوهش است که درک آن از حلقۀ اتصال دو مفهوم ...
بیشتر
فضاهای عمومی نقش بسزایی در حیات شهرها داشته و در دستیابی شهرها به کیفیت زیست مناسب و توسعۀ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مؤثرند. برنامهریزی فضاهای عمومی در زمینۀ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی فرهنگی و باتوجه به سنت برنامهریزی متفاوت است. چگونگی تاثیر سنتهای برنامهریزی بر فضاهای عمومی، سوال پژوهش است که درک آن از حلقۀ اتصال دو مفهوم فوق میسر است. "منافع عمومی" که مورد توجه همۀ سنتهای برنامهریزی بوده و با موضوع فضای عمومی همپوشانی دارد، نقطۀ اتصال دو مفهوم فوق است. پژوهش با تحلیلی نظری به معیارهای فضای عمومی و مطالعۀ سنتهای برنامهریزی پرداخته و با استفاده از ماتریسی تقاطعی، سنتهای برنامهریزی را در ارتباط با فضای عمومی مقایسه می کند. این معیارها عبارتند از نقش دولت، عرصۀ عمومی، پویایی، تکثر، اهداف اجتماعی و مشارکت. تفاوتها، ظرفیتها و محدودیتهای سنتهای برنامهریزی، بکارگیری رویکردهای متفاوتی را (عدم کفایت هیچکدام از رویکردها بهتنهایی) برای رسیدن به اهداف اجتماعی میطلبد که با توجه به شرایط و زمینۀ ساختاری تعیین میشود. فضای عمومی با داشتن ویژگیهای چندوجهی، بستر تعاملات اجتماعی و تنوع و تکثر منافع، ارتباط بیشتری با سنتهای برنامهریزی مشارکتی دارد که به اهداف غیرکالبدی و اجتماعی میپردازند. سنت های برنامه ریزی با رویکردهای مشارکتی به گروههای متنوع و اهداف متکثر توجه داشته و شیوههای ارتباطی و مشارکتی را در فرایندهای برنامهریزی بهکار میگیرند. برنامه ریزی شهری در ایران نیازمند تغییر رویکرد به روش های مشارکتی است که در آنها تنوع و پویایی زندگی شهری در فضای عمومی مورد تاکید است.
علی خاکساری؛ الهام روحانی چولائی
چکیده
در میان تمامی مباحث مربوط به شهر پایدار، مبحث حملونقل شهری در اولویت قرار دارد. حملونقل در واقع موضوعی محوری در زندگی ما و نیز یکی از مشکلات جدی است که با آن روبهرو هستیم. نظر به اینکه بافتتاریخیو کهنهستهمرکزیاغلبشهرها، کهعناصرارزشمندوباستانیشهررادر خود جای دادهوبهمثابههویتوپیشینهشهرونداناست بامشکلاتمتعددکالبدی، اقتصادیواجتماعیمواجه ...
بیشتر
در میان تمامی مباحث مربوط به شهر پایدار، مبحث حملونقل شهری در اولویت قرار دارد. حملونقل در واقع موضوعی محوری در زندگی ما و نیز یکی از مشکلات جدی است که با آن روبهرو هستیم. نظر به اینکه بافتتاریخیو کهنهستهمرکزیاغلبشهرها، کهعناصرارزشمندوباستانیشهررادر خود جای دادهوبهمثابههویتوپیشینهشهرونداناست بامشکلاتمتعددکالبدی، اقتصادیواجتماعیمواجه است و سهولتدسترسیفیزیکیوبصریبهاین بخشازشهر،میتواند موجبارتقاسطح شاخصهای کیفیت محیطشود؛ لزوم توجه به سیاستهایجدیدشهرسازی در امر برنامهریزیحملونقلاز طریقدسترسیپیاده، دوچرخهوحملونقلعمومی رادر اینگونه از بافتها نشان میدهد. این مقاله نیز باهدف اصلی ضرورت پایدارسازی حملونقل در بافتهای تاریخی در جهت ارتقاء کیفیت محیطی درصدد آن است؛ ضمن مطالعه ادبیات نظری، به بررسی اقدامات حملونقلی صورت گرفته در مرکز تاریخی شهر مشهد در نگاهی تطبیقی - تحلیلی با نمونه بارز و موفق جهانی مرکز تاریخی شهر فرایبورگ بپردازد و به این پرسش اساسی که " آیا پیادهسازی حملونقل پایدار در بافتهای تاریخی میتواند سبب ارتقاء سطح شاخصهای کیفیت محیط شهری گردد یا خیر"، پاسخ دهد. پژوهش حاضر؛ ضمن ارائه شاخصهای مناسب، با استفاده از روش چکلیستهای کیفی دودویی طراحی شهری و نیز مطالعه تطبیقی – تحلیلی صورت گرفته، نشان میدهد که پیادهسازی حملونقل پایدار در بافتهای تاریخی موجب احیاء و ارتقاء سطح شاخصهای کیفیت محیط شهری خواهد شد.
