نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• محمد شالی ¹
• بابک محرم پور ²

¹ استادیار و عضو هیئت علمی گروه برنامه‌ریزی منطقه‌ای پژوهشکده توسعه و برنامه‌ریزی جهاددانشگاهی

² کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی شهری موسسه آموزش عالی سراج، تبریز، ایران

چکیده

مکان‌های سوم شهری، فضاهایی فراتر از خانه و محل کار هستند که نقش مهمی در ارتقای تعاملات اجتماعی، هویت مکانی و کیفیت زندگی دارند. این پژوهش با هدف بررسی عوامل مؤثر بر حس تعلق به مکان سوم، با مطالعه‌ی موردی تفرجگاه عینالی تبریز انجام شد. روش تحقیق توصیفی–تحلیلی و با رویکرد کمّی بود. داده‌ها با پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته در مقیاس پنج‌درجه‌ای لیکرت از میان ۳۸۴ بازدیدکننده به‌صورت تصادفی گردآوری شد و ۳۵۵ پرسشنامه معتبر تحلیل شد. متغیرهای اصلی شامل دلبستگی مکانی، مشارکت در فعالیت‌ها و وفاداری کاربران بودند. پایایی ابزار با آلفای کرونباخ ۰٫۹۲۸ تأیید شد. یافته‌ها نشان داد بین حس تعلق به مکان سوم شهری و متغیرهای پژوهش رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین تفاوت معناداری در میانگین نمرات مؤلفه‌ها بر اساس الگوی بازدید و سطح تحصیلات مشاهده شد. مدل معادلات ساختاری نشان داد که دلبستگی مکانی از طریق پیوند اجتماعی و مشارکت در فعالیت‌ها، به شکل غیرمستقیم موجب تقویت وفاداری می‌شود. این مدل توانست سهم بالایی از واریانس متغیرهای وابسته را تبیین کند. نتایج بر اهمیت توجه هم‌زمان به ابعاد هویتی، اجتماعی و رفتاری در ارتقای حس تعلق به مکان‌های سوم تأکید دارد.

کلیدواژه‌ها

• مکان سوم شهری
• حس تعلق
• دلبستگی مکانی
• مدل‌یابی معادلات ساختاری و تفرجگاه عینالی

موضوعات

• برنامه ریزی توسعه شهری و منطقه ای

عنوان مقاله [English]

Explaining the Factors Influencing the Sense of Belonging to Urban Third Places: A Case Study of Eynali Recreational Area, Tabriz

نویسندگان [English]

• Mohammad shali ¹
• Babak moharrampour ²

¹ Assistant Professor of Academic Center for Education, Culture and Research (ACECR)

² M.Sc. in Urban planning, Urban planning Department, Seraj Higher Education Institute, Tabriz, Iran

چکیده [English]

Urban third places are social environments beyond home and workplace that play a significant role in enhancing social interaction, place identity, and quality of life. This study aimed to investigate the factors influencing the sense of belonging to third places, using the Einali recreational area in Tabriz as a case study. The research employed a descriptive-analytical method with a quantitative approach. Data were collected through a researcher-designed questionnaire using a five-point Likert scale from a random sample of 384 visitors, of which 355 valid responses were analyzed. Key variables included place attachment, participation in activities, and user loyalty. Instrument reliability was confirmed with a Cronbach’s alpha of 0.928. The findings revealed a positive and significant relationship between the sense of belonging to urban third places and the research variables. Significant differences were also observed in component scores based on visitation patterns and education levels. Structural equation modeling showed that place attachment indirectly strengthens user loyalty through social bonding and participation in activities. The model explained a substantial portion of the variance in the dependent variables. The results underscore the importance of addressing identity, social, and behavioral dimensions simultaneously to foster a stronger sense of belonging to third places

کلیدواژه‌ها [English]

• Urban Third Place
• Sense of Belonging
• Place Attachment
• Structural Equation Modeling
• Eynali Recreational Area